Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Θεόδωρος Κουτρούκης. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

H γρυλλοτάλπη* της δημοκρατίας



του Θεόδωρου Κουτρούκη @

Στο άρθρο του «Οι εκλογές για τη συντακτική συνέλευση και η δικτατορία του προλεταριάτου» (1919), ο Β. Ι. Λένιν έθεσε τη βάση της αμφισβήτησης του λεγόμενου «αστικού κοινοβουλευτισμού»: «…αποτελεί τώρα πολύ επικίνδυνη αυταπάτη (…) η αναγνώριση στα λόγια της δικτατορίας του προλεταριάτου από τους ηγέτες των Γερμανών «ανεξάρτητων» ή των Γάλλων λονγκετιστών κτλ., που στην πραγματικότητα συνεχίζουν την παλιά, τη συνηθισμένη πολιτική των παραχωρήσεων και των μικροπαραχωρήσεων στον οπορτουνισμό, του συμβιβασμού μ' αυτόν, της δουλοπρέπειας απέναντι στις προκαταλήψεις της αστικής δημοκρατίας (της «συνεπούς δημοκρατίας» ή της «καθαρής δημοκρατίας» όπως λένε), του αστικού κοινοβουλευτισμού και τα λοιπά».

Η θέση αυτή, συγκαιρινή της δημοκρατίας της Βαϊμάρης, θυμίζει αρκετά την στάση μιας μερίδας συμπολιτών μας (θυμωμένοι, στενοχωρημένοι, αγανακτισμένοι), οι οποίοι - χωρίς απαραίτητα να συμμερίζονται τις θέσεις του ηγέτη της Οκτωβριανής Επανάστασης, - υιοθετούν εν πολλοίς αντικοινοβουλευτικές και αντιδημοκρατικές προσεγγίσεις, που καλύπτονται πίσω από το μανδύα της λεγόμενης αγανάκτησης για την ατυχή πορεία της χώρας. Η προσέγγιση αυτή πάσχει. Μολονότι η εμφάνιση των πολυποίκιλων παραμέτρων της οικονομικής ύφεσης (ανεργία, μετανάστευση, παγκοσμιοποίηση, εγκληματικότητα, λαϊκισμός,  ξενοφοβία, ρατσισμός) δεν προκαλεί έκπληξη, αυτό που δεν δικαιολογείται είναι η μαζική ιδεολογική νομιμοποίηση αντικοινωνικών στάσεων και δράσεων. Είναι, ασφαλώς, πρόδηλο ότι η κρίση της κοινωνικής συνοχής αποτελεί το καλύτερο ενδιαίτημα του Μινώταυρου της βίας.


Οι ενδείξεις είναι πολλές και αποχρώσεις. Η ευρεία νομιμοποίηση της αντίληψης ότι η δημοκρατία είναι φενάκη, ένα μέσο αναρρίχησης στην εξουσία χωρίς αυταξία εδραιώνει την ιδεολογία αμφισβήτησης της φιλελεύθερης κοινοβουλευτικής δημοκρατίας. Η προσέγγιση αυτή θεωρεί πως η βία εμπεριέχει μια «εξ αποκαλύψεως» δύναμη αλήθειας, το αίμα είναι λυτρωτικό στοιχείο, η καταστροφή ακολουθείται από την αναγέννηση (όπως λ.χ. το μυθικό πτηνό Φοίνικας που αναβιώνει από τις στάχτες του και έγινε σύμβολό πολλών αυταρχικών καθεστώτων ανά τον κόσμο).


Είναι ιστορικά αποδεδειγμένο ότι η πολιτική βία αποτελεί μια απειλητική γρυλλοτάλπη* για το φιλελεύθερο και δημοκρατικό πολίτευμα, ότι δεν εξαλείφει τα προβλήματα αλλά εκείνους που διαμαρτύρονται για αυτά, ότι εδραιώνει μια έρημο φόβου, σκοταδισμού και ανελευθερίας. Διαστρεβλώνοντας τα θεμέλια των σύγχρονων κοινωνιών η βία βαπτίζει κοινωνική γαλήνη και τάξη, την «ευταξία των κοιμητηρίων».


Άμεση προτεραιότητα για τη χώρα είναι να παλινορθωθεί ο υγιής πολιτικός  βίος και οι θεσμοί του ακόμη κι αν χρειαστεί να «θυσιαστούν πολιτικά» οι ποικιλόχρωμοι πρωταγωνιστές του παλαιού προ-Μνημονιακού καθεστώτος. Η βία δεν μπορεί να γίνει η μαμή της δημοκρατίας, γιατί ενδέχεται να της στρίψει το λαρύγγι κατά τη διάρκεια του τοκετού. Η Ελλάδα δεν πρέπει να μετατραπεί σε μια δημοκρατία χωρίς δημοκράτες. Θα πρέπει να ανακαλύψουμε εκ νέου την έννοια του ενεργού και υπεύθυνου πολίτη και να θυμηθούμε το υπέροχο πρόταγμα του Αιώνα των Φώτων: την έξοδο του ανθρώπου από την ανωριμότητα του, για την οποία ο ίδιος είναι υπεύθυνος.


 * Γρυλοτάλπη: αλλιώς πρασοκουρίς (Cryllotalpa vulgaris), υπονομευτικό της αγροτικής παραγωγής έντομο, μια μάστιγα που ενδημεί στα χωράφια και τους κήπους



@ Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου







Περισσότερα »

Ένα παιδί μετράει τ'άστρα

του Θεόδωρου Κουτρούκη (*)



Στα τέλη της δεκαετίας του ’60 ο κόσμος ζούσε ήδη στους ρυθμούς της διαστημικής εποχής. Ο Ρώσος αξιωματικός Γιούρι Γκαγκάριν βίωσε πρώτος την απεραντότητα του Διαστήματος, ενώ λίγο αργότερα ο Αμερικανός Νιλ Άρμστρονγκ περπάτησε -μ’ ένα τεράστιο άλμα για την ανθρωπότητα- στη Σελήνη. Ο εντεκάχρονος Κωστής παρακολουθούσε συχνά τα κινηματογραφικά επίκαιρα για την κατάκτηση του Διαστήματος, που προβάλλονταν στα σινεμά πριν τις ταινίες. Διάβαζε συχνά το μυθιστόρημα του Ιουλίου Βερν «Από τη Γη στη Σελήνη», αλλά και τους «Τρεις μικρούς κοσμοναύτες» του δικού μας Χάρη Σακελλαρίου. Φυσικά, δεν έχανε επεισόδιο από την τηλεοπτική σειρά «Χαμένοι στο Διάστημα», ούτε τις περιπέτειες του Κάπτεν Σκάρλετ. Η απόφαση του Κωστή δεν ήταν δύσκολη. Έσπευσε να δηλώσει σε γονείς και δασκάλους: «Θα γίνω αστροναύτης».

Από εκείνη τη στιγμή σφηνώθηκε για τα καλά στο μυαλό του η επιθυμία να ταξιδέψει στο φεγγάρι και, βέβαια, θα μπορούσε να πάρει μια προκαταβολή του ονείρου μόνο από το παιχνίδι.

Και τι δε σκαρφίστηκε. Μια ελαστική γαλάζια φόρμα γυμναστικής με μια καρφιτσωμένη κονκάρδα ήταν ό,τι έπρεπε για τη στολή του, ενώ ένα ζευγάρι παλιές λευκές μπότες της μητέρας θα ταίριαζαν γάντι στον επίδοξο κοσμοναύτη. Η αμφίεση συμπληρώθηκε εύκολα με μια πλατιά λευκή ζώνη με αγκράφες και μια μπλε κουκούλα που αφαιρέθηκε από ένα παλιό μπουφάν. Ένα αλουμινένιο βαρέλι σκεπάστηκε με ένα χαρτονένιο χωνί κι ένα ορθογώνιο άνοιγμα καλύφθηκε με ζελατίνα για να γίνει το παράθυρό του στο Σύμπαν. Ένας μαύρος μαρκαδόρος του έδωσε την ευκαιρία να ζωγραφίσει πάνω στα τοιχώματα δεκάδες κουμπιά και όργανα μέτρησης. Το διαπλανητικό σκάφος βαφτίστηκε «ΙΚΑΡΟΣ», με μια επιγραφή στην εξωτερική πλευρά του. Ήταν όλα έτοιμα για το φιλόδοξο ταξίδι της διαστημικής εξερεύνησης.

Πόσα όνειρα έχτισε εκεί μέσα όταν κρυβόταν τα βράδια και μετρούσε τα αστέρια; Με τον δικό του πύραυλο θα κάλυπτε νοερά την απόσταση που χωρίζει τη Γη από τη φωτεινή κουκίδα των άλλων πλανητών, που, ενώ στην πραγματικότητα είναι τεράστια, στο παιδικό μυαλό γίνεται μια δρασκελιά. Αυτό ήταν υπέροχο στον Κωστή κι είναι κάτι που συμβαίνει σε κάθε παιδί: η φαντασία του έχει πολύ υψηλό συντελεστή δόμησης. Αρκεί μια σπιθαμή πραγματικότητας και δύο-τρία απλά αντικείμενα για να χτιστεί ένα πανύψηλο εικονικό οικοδόμημα, όπου θα εκτυλιχθεί το παιχνίδι.

Ατελείωτες ήταν οι ώρες που περνούσε μέσα στο διαστημόπλοιό του. Αν κάποιος τον παρατηρούσε θα έβλεπε απλά ένα αγόρι που έκανε μερικές σπασμωδικές κινήσεις χωρίς λογική.

Εκείνες, όμως, τις στιγμές η φαντασία του κεντούσε αστρικά ταξίδια στον καμβά του αινιγματικού ουρανού. Κομήτες, αστεροειδείς, σεληνάκατοι ακόμη και μυστικές κοινότητες εξωγήίνων πλασμάτων ήταν όλα εκεί, αναπόσπαστα μέρη του σεναρίου που ενέπνεε το παιχνίδι του λιλιπούτειου κοσμοναύτη. Ποιος μπορεί να γράψει καλύτερο σενάριο από ένα παιδί;

Αλλά τα νεανικά όνειρα, αυτοί οι γλυκύτατοι καρποί του ανθρώπινου νου, δε μένουν για πάντα στο πλάι μας. Δραπετεύούν γρήγορα και δεν ξαναγυρίζουν ποτέ πια. Το ίδιο συνέβη και στον Κωστή. Από τη μια ο σχολικός φόρτος που αυξήθηκε κατά πολύ, από την άλλη τα χαριτωμένα λακκάκια που γειτόνευαν με τα κερασένια χείλη της Ισμήνης, έφεραν μαζί με την εφηβεία και την αντίστροφη μέτρηση για την παιδική αθωότητα.

10… 9… 8… 7…

Πρώτη Δημοσίευση: protagon
(*) Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου

Περισσότερα »

Quo vadis Europa? (*)

ΑΝΓΚΕΛΑ ΜΕΡΚΕΛ
"Ένα άθλιο γεύμα στο τραπέζι της ΟΝΕ"


του Θεώδορου Κουτρούκη


Εν αρχή ην το αντιγερμανικό αίσθημα που βαίνει αυξανόμενο, κυρίως στις χώρες του ευρωπαϊκού νότου. Οι λαοί θεωρούν την γερμανική κυβέρνηση (και τους πολιτικούς συμμάχους της) εν πολλοίς υπεύθυνη για την τιμωρητική επιβολή μέτρων δημοσιονομικής πειθαρχίας και εισοδηματικής λιτότητας, κι αυτό δεν είναι καθόλου καλός οιωνός για τις προοπτικές της ευρωπαϊκής ενοποίησης.
Αβέβαιο φαντάζει και το μέλλον της ευρωζώνης. Η εμμονή σε ένα κοινό νόμισμα δίχως υπερκείμενη κρατική υποστήριξη προκαλεί διχασμό και διογκώνει τον ευρωσκεπτικισμό.
Στον ευρωπαϊκό ορίζοντα αχνοφαίνεται πλέον το λυκόφως του οράματος της Ε.Ε. και της ατελούς ΟΝΕ σε μια ακέφαλη Ευρώπη με γκρίζες ηγεσίες. 
Η Ευρώπη δεν αρέσει πια και οι λαοί της δεν έχουν καμιά διάθεση να αγωνιστούν για την ευρωπαϊκή ιδέα. Αντίθετα ενισχύονται σε υπολογίσιμο βαθμό οι πολιτικές δυνάμεις του εθνικολαϊκισμού και του απομονωτισμού σε όλα τα χρώματα της πολιτικής ίριδας, από την άκρα αριστερά μέχρι την άκρα δεξιά. 
Η οικονομική κρίση βρήκε την Ε.Ε. απροετοίμαστη. Οι χώρες-μέλη δεν αντιμετώπισαν την κρίση από κοινού αλλά χωριστά καθώς δεν υπήρχε συλλογικός μηχανισμός για τη διαχείριση των εθνικών χρεών, ενώ τελικά συστήθηκαν ad hoc θεσμοί περιορισμένης αποτελεσματικότητας. Οι συγκεχυμένες και ενίοτε αντιφατικές αποφάσεις του Eurogroup στέλνουν μηνύματα δυσπιστίας προς τους ευρωπαϊκούς θεσμούς και τις πολιτικές ηγεσίες των κρατών μελών.  Η Ε.Ε. προσλαμβάνεται πλέον ως ένας μηχανισμός επιβολής περιοριστικών πολιτικών, δημοσιονομικής πειθαρχίας,
αύξησης της ανεργίας κι επίτασης του κοινωνικού αποκλεισμού.
Είναι πρόδηλο ότι η Ε.Ε. έχει χάσει τον προσανατολισμό της κι αν δεν προχωρήσει σε δραστικές μεταρρυθμίσεις (δημοσιονομική, οικονομική και πολιτική ένωση) απειλείται με αποδιάρθρωση.
Σήμερα, είναι αδήριτη η αναγκαιότητα για μια μεγάλη συνταγματική μεταρρύθμιση της Ε.Ε., η οποία θα παλινορθώσει το όραμα της υπερεθνικής πολιτικής ένωσης, καθώς κι ένα σύστημα συνοχής και αλληλεγγύης που θα διαθέτει δημοκρατική νομιμοποίηση.  
Τα σενάρια για το μέλλον της ΟΝΕ φαίνεται πως συγκλίνουν σε τρία: α) διατήρηση της ΟΝΕ ως έχει με ταυτόχρονη προώθηση της δημοσιονομικής και πολιτικής ενοποίησης, β) συρρίκνωση της ζώνης του κοινού νομίσματος στις «οικονομικά υγιείς» χώρες (Γερμανία και συνοδοιπόροι) και γ) ολοκληρωτική διάλυση της νομισματικής ένωσης. 
Είναι πολύ πιθανό ότι τόσο οι λαοί, όσο και οι ηγέτες της Ε.Ε. θα κληθούν προσεχώς να επιλέξουν ανάμεσα στη σημερινή απελπιστική κατάσταση του ευρώ ή σε μια αβέβαιη και ομιχλώδη προοπτική χωρίς κοινό νόμισμα.
Με άλλα λόγια, θα πρέπει να αποφασίσουν αν θα καταναλώσουν το άθλιο γεύμα που είναι σερβιρισμένο στο τραπέζι της ΟΝΕ ή να επιλέξουν ένα πιάτο από ένα σκοτεινό ψυγείο χωρίς φωτισμό. Με κίνδυνο να είναι ραγισμένο και άδειο…  



(*) Που πηγαίνεις, Ευρώπη;

Περισσότερα »

Το Curriculum Vitae μιας βιβλιοθήκης


του Θεόδωρου Κουτρούκη*

Library

Θυμάμαι εκείνη την ημέρα που πρωτομπήκα στο σπίτι. Έφερα μαζί μου τη μυρωδιά από το βερνίκι πάνω στο ξύλο της κερασιάς. Έφερα και μυριάδες υποσχέσεις για το φως που θα κόμιζα στη ζωή των συγκατοίκων μου.

Δεν άργησαν να έρθουν και οι πρώτοι μου σύντροφοι: παιδικά παραμύθια και μικρές ιστορίες με μεγάλα γράμματα και πολλές εικόνες. Τι χρώματα κι εκείνα! Μπόλιαζαν με ολόκληρο το ουράνιο τόξο τις παιδικές ψυχές. Οι επόμενοι σύντροφοι μου – με σήμα την κουκουβάγια - που άρχισαν να καταφθάνουν μονότονα κάθε Σεπτέμβριο, είχαν λιγότερα χρώματα και περισσότερες απαιτήσεις. Ανάμεσα σε αυτούς ήταν το «Αναγνωστικό», ενώ λίγο αργότερα ήρθε και μια ολόκληρη διμοιρία πανομοιότυπων συντρόφων μ’ ένα πολλά υποσχόμενο τίτλο στο εξώφυλλο: Εγκυκλοπαίδεια!

Στο μεταξύ η συντροφιά μεγάλωνε κι έκανε καινούριους φίλους. Έργα του Ντίκενς και του Ιουλίου Βερν, αλλά και του Παπαδιαμάντη, του Βενέζη, της Πηνελόπης Δέλτα, του Μυριβήλη και του Ξενόπουλου έρχονταν για να γητεύσουν τις ψυχές του αναγνώστη και να επιταχύνουν τον καλπασμό της φαντασίας του. Να ξέρατε πόσο γοητευτικό θέαμα ήταν το αποκοιμισμένο αγόρι με τον «Ροβινσώνα Κρούσο» μισάνοιχτο πλάι στο προσκεφάλι του! Αργότερα ήρθαν και τα ετεροθαλή αδέρφια των φίλων με την κουκουβάγια. Τους λέγανε «βοηθήματα» κι ήρθαν να αμφισβητήσουν την επάρκεια και τη μοναδική θέση των πρώτων στη ζωή του αναγνώστη.

Τα χρόνια πέρασαν κι οι νεοφερμένοι φίλοι, που είχαν τη στόφα του Πανεπιστημίου, είχαν πια εκατοντάδες σελίδες, λες και προσπαθούσαν να χωρέσουν όλη γνώση του κόσμου κι έκαναν τον ξύλινο σκελετό μου να λυγίζει από το βάρος. Δίπλα σε αυτά η παρέα μεγάλωσε με έργα του Hemingway και του Garcia Markes, του Κουμανταρέα και του Καφάβη, αλλά και έργα ιστορίας και φιλοσοφίας. Ήρθαν όμως και έργα πολιτικής του Μαρξ, του Γκράμσι, του Εκο, αλλά και του Aron, του Friedman και του Καστοριάδη, που ήταν τόσο δημοφιλή στα χρόνια της Μεταπολίτευσης. Κι ο εμπλουτισμός της παρέας συνοδευόταν συχνά από την εμφάνιση παρείσακτων ζωυφίων στους παλιότερους φίλους αλλά και από κόκκους χαρτιού που σκόρπιζαν τριγύρω οι βίαιες παρεμβάσεις του χαρτοκόπτη στις ενωμένες σελίδες.

Ο καιρός όμως περνούσε κι άλλαζαν οι επιλογές του αναγνώστη. Οι καινούριοι φίλοι ήταν πλέον πανόδετοι ή δερματόδετοι σε χαρτί ιλουστρασιόν και επιδείκνυαν με καμάρι την λάμψη από τα χρυσά γράμματα στις ράχες τους. Πολλούς από τους νεοεισερχόμενους δεν τους διάλεγε ο αναγνώστης αλλά οι εφημερίδες που διάλεγαν αντ’ αυτού τι θα διαβάσει και του το χάριζαν (κάποτε με αντάλλαγμα μερικά κουπόνια). Καθώς ο καταναλωτισμός επικρατούσε πλήρως, τη θέση των έργων της λογοτεχνίας και των κοινωνικών επιστημών που ήταν τροφή για το νου, άρχισαν να παίρνουν τα χρηστικά έργα μαγειρικής που μαρτυρούσαν ότι ο νους ήταν πλέον στραμμένος στην τροφή.

Στο διάβα του χρόνου κι ενώ μερικοί φίλοι μου είχαν ήδη ξαπλώσει σε οριζόντια θέση πάνω από τους άλλους, για να παραχωρήσουν τη θέση τους σε μια πολύβουη οθόνη 32 ιντσών, ήρθε σιγά- σιγά και η παραμέληση μου, η εγκατάλειψη της συχνής χρήσης.Τα εξώφυλλα και οι ράχες που αντάμωναν το φως του ήλιου κιτρίνιζαν και ξεθώριαζαν. Μερικοί από τους φίλους μου παρέμειναν με τις σελίδες ενωμένες και γεμάτοι σκόνη: ήταν όλα εκείνα τα συμπτώματα που μαρτυρούν το θάνατο του αναγνώστη. Γιατί θάνατος είναι τα βιβλία που δεν διαβάσαμε.

Όλα αυτά θα έπρέπε να μου προκαλούν θλίψη. Όμως κάτι τέτοιο δεν μπορεί να συμβεί γιατί δεν είμαι παρά μια βιβλιοθήκη. Και οι βιβλιοθήκες δεν έχουν συναισθήματα. Ή μήπως έχουν;


Πρώτη δημοσίευση: protagon


*Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου

Περισσότερα »

Τα δικά μου παραμύθια δεν είχαν βασιλοπούλες



του Θεόδωρου Κουτρούκη*

Λένε πως κατά κάποιο τρόπο είμαστε τα παραμύθια μας. Τα δικά μου παραμύθια δεν είχαν πριγκιπόπουλα και βασιλοπούλες. Δεν είχαν μάγισσες και δράκους, μήτε νάνους και ξωτικά.
Τα δικά παραμύθια μου είχαν πολλές εικόνες. Ένας σιδηροδρομικός σταθμός από όπου ξεκινούσαν το ταξίδι τους προς το Βορρά τα τρένα της απελπισίας δίχως παράθυρα, τρένα κατάμεστα από στοιβαγμένους επιβάτες. Μερικές ημέρες αργότερα σκυφτοί και αμίλητοι οι όμηροι των Ναζί εισέρχονταν -κάτω από την επιγραφή «ARBEIT MACHT FREI»- στο μακάβριο πεπρωμένο τους.
Φρικτή ήταν και η εικόνα των ανθρώπινων υπολειμμάτων με τα κουρελιασμένα ρούχα και το ξυρισμένο κεφάλι να σέρνονται στους χώρους του επίγειου Άδη αναζητώντας καμιά σωτήρια πατατόφλουδα, μια και η ελπίδα δεν ευδοκιμούσε στο Μπέργκεν Μπέλζεν και το Ράβενσμπρουκ. 
Στρατόπεδα συγκέντρωσης που θα μπορούσαν αβίαστα να ποζάρουν ενώπιον του μεγάλου Φλωρεντινού, όταν εκείνος σκιαγραφούσε την Κόλαση του. Σωροί αποστεωμένων πτωμάτων, μπάλες μαλλιών των κρατουμένων που θα μετατραπούν σε κλωστές, σαπούνια με το γοτθικό αρκτικόλεξο της φράσης «Γνήσιο Εβραϊκό Λίπος», χρυσά δόντια, διαλυμένα παπούτσια, πεταμένες κούκλες και παιδικά παιχνίδια που δε θα χρησιμοποιηθούν ποτέ πια. Λάκκοι με τις στάχτες των κρατουμένων που δεν συμβάδιζαν με τα σχέδια του Γ’ Ράιχ.
Τα δικά μου παραμύθια είχαν μυρωδιές. Την έντονη οσμή της καμένης σάρκας που αναδυόταν από τα κρεματόρια. Τα υπολείμματα στα δωμάτια με τα ντουζ που ξερνούσαν το θανατηφόρο αέριο Zyklon B. Την μπαρουτοκαπνισμένη οσμή της κάνης στο εκτελεστικό απόσπασμα. Τη μυρωδιά του φόβου.
Τα δικά μου παραμύθια είχαν ήχους. Το γοερό κλάμα των μικρών παιδιών που χωρίζονταν από τις μάνες τους. Τις κραυγές αγωνίας των τρομαγμένων γυναικών που υποχρεώθηκαν από τους επιβλητικούς στρατιώτες -που είχαν δύο S στο μπράτσο και ούρλιαζαν «schnell, schnell»- να γδυθούν κάτω από τα ντουζ με το παγωμένο νερό. Το κροτάλισμα των πολυβόλων που έκοβαν νήματα ζωής «δια ασήμαντον αφορμήν», καθώς και ο ρόγχος του ξεψυχίσματος των ηλικιωμένων και των αρρώστων, που μαρτυρούσε πως ηχεί παντού ίδια η πένθιμη άρια του θανάτου.  
Από αυτά τα παραμύθια, έμεινε ως πολύτιμο ενθύμιο το πιστοποιητικό της ιδιότητας της «ομήρου σε στρατόπεδο συγκέντρωσης», που εκδόθηκε από το Διεθνή Ερυθρό Σταυρό. Δε θα ξεχάσω ποτέ την περισσή ικανοποίηση, με την οποία χάιδευαν το κιτρινισμένο χαρτί εκείνα τα ροζιασμένα χέρια, λες και ήταν το πολυπόθητο έπαθλο μιας νίκης απέναντι στην πιο καλοκουρδισμένη φάμπρικά εξόντωσης ψυχών, που γνώρισε ποτέ η ανθρωπότητα.
Σε εκείνες τις αφηγήσεις, που συχνά διανθίζονταν με τη φράση «ξεγέλασα τον Χίτλερ κι επέζησα», θα λάβω αρκετές ψηφίδες ολοζώντανης ιστορίας για να συνθέτω ένα μωσαϊκό με εφιάλτες σε ολόκληρη τη ζωή μου.
Εκεί, δίπλα σε μια σόμπα πετρελαίου, θα συνειδητοποιήσω ότι θα πρέπει να χαρίσω στα παιδία μου το «Ημερολόγιο της Άννας Φράνκ», με την ελπίδα να μην αποτελέσει έναν καζαμία της μελλοντικής ζωής τους.
Εκεί, τέλος, θα μάθω ότι η μεγαλύτερη απώλεια που μπορεί να υποστεί ένας άνθρωπος είναι εκείνη της αξιοπρέπειας του και ότι εκείνοι που τη διαφύλαξαν στη σκιά της σβάστικας (κι η γιαγιά η Δέσποινα μαζί) δικαιούνται να ανεγείρουν το μνήμα τους στους σχηματισμούς των σύννεφων.

(*) Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου



Περισσότερα »

Το μικρό σπίτι στο λιβάδι: αναζητώντας απασχόληση στον πρωτογενή τομέα



Του Θεόδωρου Κουτρούκη*

Το τελευταίο χρονικό διάστημα βιώνουμε μια έντονη τάση επιστροφής στην επαρχία από ολοένα και περισσότερους νέους αλλά και μεγαλύτερους σε ηλικία συμπολίτες μας. Εξαιτίας της οικονομικής ύφεσης, της συρρίκνωσης των εισοδημάτων και των πολλαπλών απολύσεων εκατοντάδες Έλληνες οδηγούνται στους δρόμους της υπαίθρου, συνδράμοντας με αυτό τον τρόπο την πληθυσμιακή και παραγωγική ισορροπία της χώρας.
Το ρεύμα των νέων που εγκαταλείπουν τα αστικά κέντρα χάριν της επαρχίας και των γεωργικών εκμεταλλεύσεων διογκώνεται διαρκώς, καθώς η ανεργία, τα «λουκέτα» των επιχειρήσεων, η δυσπραγία και η ακρίβεια περιορίζουν ολοένα και περισσότερο τις ευκαιρίες απασχόλησης στις μεγάλες πόλεις.
Σε αυτό το ζοφερό σκηνικό πολλοί νέοι εγκαταλείπουν τα καταστήματα και τα γραφεία και με εφόδια τις σπουδές, την εμπειρία και την επιθυμία τους για αλλαγή και επιβίωση στρέφονται σε παραδοσιακά η/ και μοντέρνα επαγγέλματα της υπαίθρου.
Είναι αξιοσημείωτο το γεγονός πως η οικονομική ύφεση στρέφει όλο και περισσότερο κόσμο στην αγροτική οικονομία με αποτέλεσμα τη σταθερή αύξηση του πληθυσμού των αγροτών το τελευταίο διάστημα.
Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασαν οι Κασίμης και Ζωγραφάκης η απασχόληση στον πρωτογενή τομέα βρισκόταν σε ανοδική πορεία μέχρι το 2010, ενώ το 2011 εμφάνισε πτώση που πάντως ήταν μικρότερη από τους άλλους δύο τομείς παραγωγής. Ακόμη οι αγροτικές περιοχές εμφανίζουν χαμηλότερη ανεργία, και πιο συγκεκριμένα η ανεργία στις αγροτικές περιοχές ανήλθε 15,6% το 2011 έναντι 22,2% των αστικών περιοχών (http://www.efsyn.gr/?p=7964).  
Η τάση αυτή, συνδέεται τόσο με τον αυξημένο αριθμό των νέων που επιλέγουν γεωργικά επαγγέλματα, όσο και με μετακινήσεις από κλάδους παραγωγής που δοκιμάζονται έντονα στην κρίση (κατασκευές, μεταποίηση κ.λπ.).
Το θετικό αυτής της εξέλιξης είναι ότι αναστρέφει σε ένα βαθμό την ερήμωση της επαρχίας, τάση που αναμένεται να εδραιωθεί αν οι νέοι κάτοικοι της υπαίθρου επιτύχουν στις επιχειρηματικές τους κινήσεις.
Οι επιχειρηματίες της υπαίθρου νέας γενιάς δραστηριοποιούνται σε καινοτόμα καλλιεργητικά προγράμματα και μικρές μεταποιητικές μονάδες οικοτεχνικής ή μικρής βιοτεχνικής κλίμακας (αμπέλια, κρασιά, μέλια, κηπευτικά, κτηνοτροφία, τυροκομία, σαπωνοποιία, χειροτεχνήματα κ.α.), σε δίκτυα διανομής και εμπορίας, στη γεωργία, την τουριστική ανάπτυξη, τις βιολογικές καλλιέργειες, σε επενδύσεις σε φωτοβολταϊκά συστήματα και βιοκαύσιμα, στο ηλεκτρονικό εμπόριο αγροτικών προϊόντων. Επιπλέον αναπτύσσουν τεχνογνωσία σε δραστηριότητες οικοτουρισμού, μεταποίησης για εκλεκτά προϊόντα με ονομασία προέλευσης, εισάγουν νέες μεθόδους, πειραματίζονται.
Η πόλη δεν προσφέρει πλέον θέσεις εργασίας, ούτε υλικές προϋποθέσεις για ζωή με αξιοπρέπεια. Αντίθετα, η επαρχία παρέχει χαμηλότερο κόστος διαβίωσης, ευκολότερη καθημερινότητα, υψηλή ποιότητα ζωής.
Η ελληνική επαρχία αποτελεί μια πρόκληση: μπορεί να δώσει την νέα ευκαιρία για την επαναφορά της χώρας μας σε τροχιά ανάπτυξης με αναθεώρηση των κοινωνικών προτύπων και αξιών. Στην Ελλάδα του Μνημονίου η διέξοδος στην απασχόληση δεν συνδέεται τόσο με ψηλά αστικά γυάλινα κτίρια αλλά με τοπία που θα θυμίζουν στιγμιότυπα από την παλιότερη τηλεοπτική σειρά «Το μικρό σπίτι στο λιβάδι»     


*Επικ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου


Περισσότερα »

Το ολοκαύτωμα στις εργασιακές σχέσεις



του Θεόδωρου Κουτρούκη*


Το 2013 φαίνεται πως θα σηματοδοτήσει το οριστικό πέρασμα από το μεταπολιτευτικό στο μετα-μνημονιακό καθεστώς των εργασιακών σχέσεων στη χώρα μας. Η ύφεση ανέτρεψε άρδην το παλαιότερο καθεστώς και προώθησε περαιτέρω την ευελιξία στην αγορά εργασίας, την κατάργηση πολλών εργασιακών δικαιωμάτων και τη συμπίεση του κόστους εργασίας και των εισοδημάτων των μισθωτών.
Ενδεικτικά αναφέρεται ότι την τελευταία διετία επιβλήθηκαν ρηξικέλευθα μέτρα όπως είναι το πάγωμα μισθών ή/ και η μείωση τους με κυβερνητική πράξη, η θέσπιση ανώτατου ορίου στις μισθολογικές ρυθμίσεις των συλλογικών συμβάσεων για μια τριετία, η νομοθετική υπονόμευση των κλαδικών συμβάσεων, ο προσανατολισμός των συμβάσεων προς το επίπεδο της επιχείρησης και της ατομικής διαπραγμάτευσης, η δραστική απίσχνανση των υποστηρικτικών των ΣΣΕ μηχανισμών (ΟΜΕΔ) κ.λπ.
Τα αποτελέσματα των παρεμβάσεων αυτών είναι ήδη ανάγλυφα. Η θεσμοθέτηση των επιχειρησιακών συμβάσεων (ακόμη και από ενώσεις 5 προσώπων) μετέβαλε τάχιστα το προηγούμενο καθεστώς εργασιακών σχέσεων και το αποκέντρωσαν. Είναι χαρακτηριστικό ότι κατά το πρώτο εννιάμηνο του 2012 υπογράφηκαν 840 επιχειρησιακές συμβάσεις που επικεντρώθηκαν κυρίως σε μειώσεις μισθών και τη διευθέτηση του χρόνου εργασίας. Ο αριθμός των κλαδικών συλλογικών συμβάσεων -που κάποτε ανέρχονταν περίπου στις 200 ετησίως- μειώθηκε σε 65 το 2010, 38 το 2011 και 23 το 2012, ενώ οι διαιτητικές αποφάσεις το 2012 εξαφανίστηκαν.
Από το 2013 οι μεταβολές θα είναι ακόμη πιο σαρωτικές. Ειδικότερα οι τελευταίες όψεις της εργατικής πολιτικής, με τις ευλογίες της Τρόικας περιλαμβάνουν:
  • επανακαθορισμό του κατώτατου μισθού (με κρατική έγκριση).
  • βαλκανιοποίηση των εργασιακών σχέσεων.
  • εξατομίκευση των αμοιβών.
  • ελαστικοποίηση του εργάσιμου χρόνου και περαιτέρω διάδοση των ατομικών συμφωνιών.
  • αποδιοργάνωση του συστήματος συλλογικών διαπραγματεύσεων.
  • κατάργηση της αρχής της ευνοϊκότερης ρύθμισης των ΣΣΕ με δραματική αποδυνάμωση των κλαδικών ΣΣΕ.
  • κατάργηση της καθολικής εφαρμογής των ΣΣΕ, με την αναστολή της επέκτασης τους στα μέλη των εμπλεκόμενων επαγγελματικών οργανώσεων.
  • πλήρη αποδυνάμωση του ρόλου του Οργανισμού Μεσολάβησης και Διαιτησίας (ΟΜΕΔ) και αδρανοποίηση θεσμού διαιτησίας.
Είναι πρόδηλο πως η δέσμευση της χώρας για την «εσωτερική υποτίμηση» του κόστους παραγωγής αλλάζει δραστικά τη βάση της κοινωνικής συναίνεσης στην αγορά εργασίας. Οι μύθοι και οι αλήθειες της πρώτης αλλά και της ύστερης μεταπολίτευσης ενταφιάζονται πλήρεις ημερών.

* Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου 

Περισσότερα »

Τα Άλφα της Κρίσης






του Θεόδωρου Κουτρούκη

Για πολλούς ήταν λέξεις άγνωστες μέχρι πριν λίγα χρόνια. Τις γνώριζαν μόνο από τα λεξικά. Η οικονομική κρίση μας έκανε να τις ανακαλύψουμε και πάλι. Πολλές από αυτές έχουν κάτι κοινό. Ξεκινούν από το άλφα, το στερητικό, λες και βάλθηκαν όλες μαζί σε ένα συρτό χορό να απεικονίσουν τις ελλείψεις μας: ανασφάλεια, ανεργία, ανημποριά, ανέχεια, αδικία, αβεβαιότητα, αγανάκτηση, απαξίωση, απογοήτευση. Αυτές κι άλλες λέξεις που αρχίζουν από άλφα έχουν γίνει αχώριστοι σύντροφοι, σκιές μας στο πρωτόγνωρο εγχείρημα της επιβίωσης των τελευταίων χρόνων.
Κάθε λέξη είναι και μια πικρή ανθρώπινη ιστορία: το ληξιπρόθεσμο στεγαστικό δάνειο της Αλεξάνδρας, οι ανεξόφλητες οφειλές της Αλίκης στο ΤΕΒΕ, το υπόλοιπο των φορολογικών χρεών του Ανέστη, η πιστωτική κάρτα του Ανδρέα, που μένει απλήρωτη.    
Τριγύρω είναι σπαρμένες, ακόμη, και οι αναμνήσεις του χαμένου καταναλωτικού παραδείσου: άδεια διαμερίσματα και μεζονέτες που έμειναν απούλητα, παρατημένα  4Χ4 αυτοκίνητα χωρίς πινακίδες (που οι ιδιοκτήτες τους δεν μπόρεσαν να πληρώσουν τα τέλη κυκλοφορίας), μαγαζιά με κατεβασμένα τα ρολά, δείγματα βιομηχανικής αρχαιολογίας σε μια χώρα, από την οποία η βιομηχανία έχει αποδημήσει προ πολλού. Λίγο πιο πέρα επιχειρήσεις-βαμπίρ που παραπαίουν, λες και θα κονιορτοποιηθούν στο φως του ήλιου, μόλις ενεργοποιηθεί η φορολογική και ασφαλιστική νομοθεσία περί αναγκαστικής είσπραξης χρεών.
Μια χώρα που βουλιάζει στη σιωπή και τη θλίψη, που βιώνει τον πιο μαρτυρικό της εφιάλτη. Μια χώρα σκιά του εαυτού της που -φευ- έχασε την αυτοπεποίθηση της εποχής των Ολυμπιακών Αγώνων και πέρασε σε «οικονομική ανυποληψία».
Πλάι όμως στις πρώτες, τις πιο αδίστακτες, ευτυχώς επιβιώνουν μερικές λέξεις δυνατές και αναπόδραστες: η Αλληλεγγύη, η Αγάπη, η Ανθρωπιά που εξακολουθούν να περιμένουν την ευκαιρία για να φωλιάσουν στην ψυχή μας, να ανθίσουν, να δώσουν χώρο σε ένα τόσο δα μικρό όνειρο, που θα καταφέρει να δραπετεύσει από την κινούμενη άμμο της μιζέριας.
Ας τις λευτερώσουμε, ας τους δώσουμε χώρο. Αν η κρίση ήταν ένας κοινωνικός  εγκέλαδος αυτές οι λέξεις είναι «αντισεισμικές», είναι τα στηρίγματα που μπορούν να μας κρατήσούν όρθιους.
Ας είναι τα φετινά Χριστούγεννα ένα στιγμιότυπο φώτισης κι ελπίδας.
Χρόνια Πολλά!

Υ.Γ. Πάντοτε, τέτοιες ημέρες θυμόμαστε την δική μας Αμαλία Καλυβίνου, καθώς η περιπέτεια της εξακολουθεί να μας πλημμυρίζει με ενοχές για την κοινωνία που είχαμε χτίσει. Από εκεί ψηλά που βρίσκεται στοιχειώνει τα «γιατί» μας, ρίχνει το φωτοβόλο βλέμμα της πάνω στο γκρίζο κι αλλάζει τα χρώματα της αδυσώπητης μας περιπέτειας.




Περισσότερα »

Tα βατράχια



του Θεόδωρου Κουτρούκη 

Οι παλιότεροι θα θυμούνται το ηλεκτρονικό παιχνίδι της δεκαετίας του ’80 που λεγόταν Frogger. Ο παίκτης επιχειρούσε να οδηγήσει ένα βατραχάκι στο να διασχίσει ένα δρόμο με αυτοκίνητα και φορτηγά και στη συνέχεια να περάσει ένα ποτάμι πηδώντας επάνω σε χελώνες και κορμούς δέντρων μέχρι να φτάσει στην όχθη του ποταμού όπου βρισκόταν η φωλιά του. Μέχρι να το πετύχει διέτρεχε τον κίνδυνο να τρωθεί θανάσιμα από ποικιλόχρωμα εμπόδια.
Το παιχνίδι αυτό θυμίζει πάρα πολύ το σημερινό αγώνα διάσωσης των  επαγγελματιών πολιτικών. Είναι αλήθεια ότι και κατά τις τρεις πρώτες δεκαετίες της Μεταπολίτευσης είχαμε ορισμένες περιπτώσεις στις οποίες πολιτικά πρόσωπα μετακινούνταν από το ένα κόμμα σε άλλο με μοναδικό σκοπό να επανεκλεγούν στη Βουλή. Ωστόσο, χαρακτηριστικό εκείνης της περιόδου ήταν ότι οι μετακινήσεις ήταν λιγότερο συχνές, περισσότερο μακροχρόνιες και κατευθύνονταν σε ιδεολογικά συγγενείς πολιτικούς οργανισμούς.
Ωστόσο, αυτό που συμβαίνει τα τελευταία τρία χρόνια είναι πρωτόγνωρο. Κόμματα αυτοδιαλύονται εν μία νυκτί και συγχωνεύονται εκλογικά με τα μέχρι πρότινος αντίπαλα κόμματα. Βουλευτές και πολιτευτές μεταπηδούν μέσα σε διάστημα εβδομάδων από το ένα κόμμα στο άλλο χωρίς καμία ιδεολογική αναφορά ακολουθώντας το αξίωμα που διατύπωνε παλαιός βορειοελλαδίτης πολιτικός: «ζήτησε μου ότι θέλεις, μόνο μη μου ζητάς να μην ξαναείμαι βουλευτής».
Για τους εν λόγω πολιτικάντηδες οι ιδεολογίες και οι αρχές είναι ψιλά γράμματα: αυτό που προέχει είναι να σώσουν το «πολιτικό τομάρι» τους σε μια περίοδο έντονων πολιτικών ανακατατάξεων. Για αυτό το λόγο εγκαταλείπουν κάθε σκάφος που βουλιάζει πηδώντας πρόσκαιρα στο επόμενο. Μέχρι να έρθει η ώρα να το εγκαταλείψουν κι αυτό και πάει λέγοντας.
Κι όταν αντιμετωπίζουν ριπές κριτικής για τις αντιφατικές τους επιλογές οι «πονηροί πολιτευτές» αποκηρύσσουν με εξαιρετική ευκολία τα προγενέστερα πεπραγμένα τους ψελλίζοντας απίστευτα επιχειρήματα: «δεν ήξερα τι ψήφιζα», «δεν πρόλαβα να διαβάσω το νομοσχέδιο», «δεν κατάλαβα τι ακριβώς έκανα». Με αυτό τον τρόπο νομίζουν ότι ξεπέρασαν κι αυτό το εμπόδιο. Πηδώντας το. Σαν τα βατράχια.              

Περισσότερα »

Πήρατε απουσία François-Marie*! Η πρόκληση της ανεκτικότητας



Voltaire-Baquoy.gif

του Θεόδωρου Κουτρούκη

Πριν μερικά χρόνια στην εκπομπή ενός ιδιόρρυθμου τηλε-ευαγγελιστή ένας ακροατής ζήτησε να παρέμβει on air. Ο τηλεθεατής προσπάθησε με κάποια επιχειρήματα (ορθά ή όχι, δεν μας ενδιαφέρει εδώ) να αντικρούσει τις θέσεις του παρουσιαστή. Ο τελευταίος -αφού φάνηκε ότι δεν είχε επαρκές οπλοστάσιο επιχειρημάτων- άρχισε να φυσάει και να ξεφυσάει, και τελικά βρήκε τη λύση: απευθυνόμενος στον τηλεθεατή και κοιτώντας την κάμερα είπε «είσαι Ιεχωβάς, έτσι δεν είναι; σας καταλαβαίνω από μακριά εγώ, μην ξαναπάρετε τηλέφωνο στην εκπομπή μου».
Δεν μπορώ να γνωρίζω αν η χροιά της φωνής αποκαλύπτει τη θρησκευτική προτίμηση ενός πολίτη, αλλά αυτό που αξίζει να σημειωθεί είναι ότι η αντιπαράθεση δεν έγινε επί των επιχειρημάτων αλλά μετατοπίστηκε στις μύχιες σκοπιμότητες του συνομιλητή. 
Το ίδιο έργο το βλέπουμε να έχει πάρει πλέον τη μορφή χιονοστιβάδας στο Διαδικτυο και στα ποικιλώνυμα μέσα ενημέρωσης. Πρόκειται για την ενοχοποίηση της άλλης άποψης.   
Η βαθιά οικονομική ύφεση και τα φλέγοντα κοινωνικά προβλήματα έχουν διογκώσει σε υπερθετικό βαθμό τον αριθμό εκείνων των σχολιαστών (insiders των ΜΜΕ και social media ή και απλοί πολίτες) που υιοθετούν άκριτα την αλήστου μνήμης κουτσογεώργεια ρητορική: «δεν δικαιούσαι δια να ομιλείς (sic)». 
Η ενίσχυση αυτού του φαινομένου υποδαυλίστηκε και από προσφιλείς θεωρίες συνωμοσίας: οι εξωγήινοι, οι ψεκαστές, οι δωδεκαθειστές, οι μασόνοι, το Ισλάμ, ο Ποντίφικας, οι Νεφελίμ, οι Illuminati, συνεδριάζουν ως απόκοσμες ζοφερές καμαρίλες και απεργάζονται τον θάνατο της Ελλάδας (η οποία παρεμπιπτόντως ποτέ δεν πεθαίνει), αλλά δε φτάνουν μόνο μέχρι εκεί. Οι αυτόκλητοι εχθροί φέρονται να χρηματοδοτούν συστηματικά ακόμη και επίδοξους δημοτικούς συμβούλους της Κάτω Μυγδαλιάς για να υποστηρίζουν τις αντεθνικές θέσεις όλων των διαβολικών κέντρων λήψης αποφάσεων στο τοπικό ραδιόφωνο Κτηνοτροφικός FM stereo. Φαντάζομαι δεν είμαστε μακριά από το να υποστηριχθεί ότι αν ακουστεί αντίστροφα η μαγνητοταινία μιας ανάλογης εκπομπής ενδέχεται να ακούγεται μια απόκοσμη φωνή που θα επαναλαμβάνει τη φράση «Ο Σατανάς θα καταστρέψει την Ελλάδα» κ.λπ.  
Επομένως, φαίνεται ως αυτονόητο πως κάθε πατριώτης που ανακαλύπτει τη σκευωρία θα πρέπει να θέσει ένα τέλος στην εκφορά των απαράδεκτων αυτών απόψεων εμποδίζοντας τον συνομιλητή του να τις υποστηρίξει ή αποκαλύπτοντας δημόσια τον βρώμικο ρόλο του.      
Είναι πρόδηλο ότι οι ρητορικές του ανερυθρίαστου λαϊκισμού, της ευφάνταστης συνθηματολογίας και της άκριτης παραδοχής οποιουδήποτε νοσηρού σεναρίου συνωμοσίας, αποδυνάμωσαν τις πολιτικές θέσεις του ορθού λόγου, της διαλλακτικότητας και της ψύχραιμης αποτίμησης των πραγμάτων κι ευνόησαν τις ακραίες προσεγγίσεις.
Ο διάλογος δε θεωρείται πλέον ως το αποκλειστικό πεδίο αντιπαράθεσης ή επίλυσης των διαφορών αλλά ως μέσο κατατρόπωσης ενός αντιπάλου που αξιολογείται ως επικίνδυνος ή τουλάχιστον απαράδεκτος.
Το τρέχον φαινόμενο αυτό στρέφεται ευθέως κατά του φιλελεύθερου  και δημοκρατικού στοιχείου του πολιτεύματος. Σύμφωνα με τον νομπελίστα Paul Krugman «υπάρχει χώρος σε µια δημοκρατία για ανθρώπους που χλευάζουν και καταγγέλλουν όσους διαφωνούν μαζί τους· δεν υπάρχει καθόλου χώρος για υπαινιγμούς ότι όσοι βρίσκονται στην απέναντι πλευρά μιας συζήτησης πρέπει να αποκλειστούν από τη συζήτηση αυτή µε κάθε µέσο».
Οι σύγχρονες δημοκρατίες θεμελιώθηκαν -μεταξύ άλλων- στην δυνατότητα ελεύθερης ανταλλαγής ιδεών και απόψεων. Οι υποστηρικτές της φίμωσης του αντιπάλου θα πρέπει να μη λησμονούν ότι αν σήμερα φιμωθεί η γνώμη ενός πολιτικού ή ιδεολογικού αντιπάλου τους, δε θα αργήσει η στιγμή που θα αμφισβητηθεί και η δική τους ελευθεροστομία, Αν ζούσε σήμερα ο Βολταίρος, δε θα ήθελε να είναι μέλος της παρέας τους.    


* François-Marie Arouet: Το πραγματικό όνομα του Βολταίρου που έλεγε “διαφωνώ με ότι λες, άλλα θα υπερασπιστώ μέχρι θανάτου το δικαίωμα σου να το λες

Περισσότερα »

Urbi et Orbi: Σκέψεις για ορισμένες αναγκαίες θεσμικές μεταρρυθμίσεις



του Θεόδωρου Κουτρούκη*


Μολονότι η χώρα τέθηκε σε «κατάσταση οικονομικής πολιορκίας», το πολιτικό καθεστώς που εξέθρεψε η μεταπολιτευτική ευδαιμονία εξακολουθεί να παραμένει σε κατάσταση αφασίας, λαϊκίστικο και φοβικό, αδυνατώντας να αντιληφθεί η/ και να δράσει για την ανόρθωση της χώρας.

Περισσότερα »

Το ουρλιαχτό



Θεόδωρος Κουτρούκης*

«Τραβήξτε πίσω τις άκρες των φορεμάτων σας κυρίες μου, περνάμε στην κόλαση», λέει κάπου ο ποιητής William Carlos Williams, και ίσως η φράση αυτή μπορεί να περιγράψει τα τρέχοντα βιώματα των συμπολιτών μας.

Περισσότερα »

ΔΗΜΑΡ, so far…


του Θεόδωρου Κουτρούκη*

Μετά  την πρόσφατη εκλογική αναμέτρηση η Δημοκρατική Αριστερά έπρεπε να διαλέξει ανάμεσα σε δύο δρόμους:


Περισσότερα »

Κυβέρνηση … έτσι χωρίς πρόγραμμα

 
Θεόδωρος Κουτρούκης*

Τις τελευταίες ημέρες έχει αρχίσει μια συζήτηση ο τόπος για τις προτάσεις τω κομμάτων όπως αυτές εκφράζονται στα προγράμματα τους.

Περισσότερα »

Η στρατηγική της «σκαλομαρίας*» και το τελευταίο τράμ


του Θεόδωρου Κουτρούκη, Επίκουρου Καθηγητή Πανεπιστημίου ΑιγαίουΚαθώς οδεύουμε προς τις εκλογές της 6ης Μαΐου ο ελληνικός λαός έχει κατακλυστεί από ένα πολιτικό λόγο που υπερχειλίζει από μηρυκασμούς, στερεότυπα, ηθικισμούς, και κενολογίες, που εν μέρει πρεσβεύει την ακυβερνησία της επόμενης ημέρας.

Περισσότερα »

Διλήμματα σταυροδοσίας: Ο καλός, ο κακός και ο άσχημος


του Θεόδωρου Κουτρούκη*
Τα δελτία τύπου ορισμένων πολιτευόμενων που φτάνουν αυτές τις ήμερες στα δημοσιογραφικά γραφεία παρέχουν την ευκαιρία να σχηματίσουμε άποψη για τη δυνατότητα τους να ασκήσουν νομοθετική και εκτελεστική εξουσία. Σταχυολογούμε με λίγη φαντασία:

Περισσότερα »

Γενόσημα Κόμματα, Σημαίες Ευκαιρίας και Μνημόνιο ΙΙΙ




Καθώς πλησιάζουμε την ημέρα των εκλογών, ο πολιτικός κόσμος φαίνεται ότι αδυνατεί να επιδείξει τη δέουσα ωριμότητα και σύνεση και επιμένει στη καλλιέργεια ενός νέφους αυταπάτης, υπό τη σκιά του οποίου θα κληθούν να ψηφίσουν οι πολίτες. Τα τρέχοντα δεδομένα των δημοσκοπήσεων δείχνουν ανάγλυφα ότι οι εκλογές της 6ης Μαΐου δύσκολα θα δώσουν σταθερή κυβερνητική λύση, ενώ η επόμενη βουλή θα συντίθεται από αρκετά πολιτικά κόμματα. Θα γίνει όμως έτσι;

Περισσότερα »

Ο συνδικαλισμός πέθανε: ζήτω ο συνδικαλισμός!

του Θεώδορου Κουτρούκη*



Μέσα στην καταιγίδα των προβλέψεων του νέου Μνημονίου πέρασαν ίσως απαρατήρητες ορισμένα σημεία που από ότι φαίνεται θα σηματοδοτήσουν σαρωτικές αλλαγές στη συλλογική αντιπροσώπευση των εργαζομένων.

Περισσότερα »

Μεσαία Τάξη: Ο θάνατος του εμποράκου


του Θεόδωρου Κουτρούκη
Καθώς η ύφεση συνεχίζει να επισκιάζει την ελληνική οικονομία βιώνουμε τη σταδιακή κοινωνική αποδιάρθρωση ή/και τον αφανισμό του μεγαλύτερου τμήματος της μεσαίας τάξης.

Περισσότερα »

Διαφθορά: η κόπρoς του Αυγεία


Του Θεόδωρου Κουτρούκη*

Η διαφθορά ποτέ δεν πεθαίνει; Έτσι φαίνεται αφού τα στοιχεία που και φέτος παρουσιάστηκαν για το φαινόμενο δεν ήταν καθόλου ενθαρρυντικά. Ειδικότερα, -σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε η οργάνωση Διεθνής Διαφάνεια Ελλάς, με κριτήριο τον Δείκτη Αντίληψης Διαφθοράς η Ελλάδα βρίσκεται στην...

Περισσότερα »